Niewidzialny wróg: jak hakerzy wykorzystują nasze dane osobowe?

W mediach co pewien czas pojawiają się informacje o wyciekach lub kradzieżach danych osobowych. Rzadko mówi się jednak o tym, co przestępcy robią z nielegalnie pozyskanymi informacjami. Niestety dane osobowe czy też dane logowania do różnych serwisów są bardzo wartościowe dla osób o niecnych zamiarach. Jak dokładnie hakerzy mogą wykorzystać informacje o Tobie?

Wyciek danych – jak do niego dochodzi?

Wycieki danych zawsze są wynikiem celowego działania przestępców, którzy wykorzystują różnorodne metody przechwycenia poufnych informacji. Hakerzy mogą próbować łamać zabezpieczenia baz danych i dostawać się do nich bezpośrednio. Jest to jednak trudne ze względu na powszechne stosowanie zaawansowanych systemów ochrony. Dlatego częściej dane pozyskuje się podstępem.

Hakerzy tworzą np. fałszywe strony internetowe lub szkodliwe linki wysyłane do użytkowników czy też pracowników danej organizacji. Te strony i linki są zaprojektowane tak, aby wyglądały jak autentyczne witryny lub wiadomości od zaufanych źródeł – banków, usług pocztowych, mediów społecznościowych itp. Kiedy nieświadoma ofiara kliknie na taki link lub wprowadzi swoje dane na fałszywej stronie, hakerzy uzyskują dostęp do jej informacji.

Kliknięcie w taki link tworzy „furtkę” dla przestępców, pozwalając im na omijanie nawet najbardziej zaawansowanych systemów zabezpieczeń. Może to prowadzić do kradzieży tożsamości, utraty pieniędzy lub innych szkód finansowych dla ofiar.

Dlatego w zapobieganiu wyciekom i przechwytywaniu danych tak istotna jest czujność użytkowników oraz świadomość czyhających na nich zagrożeń. Użytkownicy muszą być świadomi, że nie wszystko, co wygląda autentycznie w internecie, takie jest naprawdę. Należy zawsze sprawdzić adres URL strony internetowej i upewnić się, że jest poprawny przed wprowadzeniem jakichkolwiek danych osobowych lub finansowych.

Po co hakerom Twoje dane?

Dlaczego hakerzy podejmują ogromne starania w próby nielegalnego pozyskania poufnych danych? Ponieważ stanowią one bardzo cenną walutę. Twoje informacje mogą być wykorzystywane na różne sposoby, a najczęściej są to:

• sprzedaż danych osobowych – często hakerzy wykradają dane tylko po to, aby sprzedać je innym przestępcom, którzy wykorzystują je w wymienionych niżej celach;
• kradzież tożsamości – to bardzo poważna konsekwencja wycieku danych polegająca na wykorzystaniu danych osobowych ofiary w celu podszycia się pod nią i uzyskania rozmaitych korzyści materialnych; kradzież tożsamości najczęściej wiąże się z dokonywaniem płatności pieniędzmi ofiary lub braniem pożyczek na jej nazwisko
• przejmowanie kont – pozyskanie danych logowania ofiary może pozwolić na przejmowanie różnego rodzaju kont, np. w serwisach płatnościowych czy sklepach, a w konsekwencji do kradzieży tożsamości i posługiwania się pieniędzmi ofiary;
• wyłudzanie danych dotyczących kont czy kart kredytowych – przestępcy, znając dane osobowe lub kontaktowe ofiary albo jej bliskich, mogą wzbudzić jej zaufanie i w ten sposób wyłudzić podanie np. numeru karty kredytowej czy danych logowania do systemu bankowości elektronicznej.

Czaszami zdarza się również, że ataki hakerskie są prowadzone w celu zaszkodzenia konkretnej firmie lub instytucji. Wyciek danych z organizacji stanowi bowiem dużą skazę na jej reputacji. Także w takiej sytuacji ofiarami są przede wszystkim osoby, których dotyczą wykradzione informacje.

Wyciek danych – jak się chronić?

Upublicznienie Twoich danych wcale nie musi automatycznie wiązać się z kradzieżą tożsamości czy wykradzeniem pieniędzy z Twojego konta. Istotne jest bowiem nie tylko to, jakie informacje wpadły w ręce przestępców, ale także to, jak szybko udało Ci się zareagować na incydent.

Aby utrudnić hakerom pozyskanie kluczowych dla nich informacji, należy zachować szczególną czujność w sytuacjach, które wymagają podania danych osobowych, loginów czy haseł. Nie należy klikać w podejrzane linki ani otwierać załączników wiadomości otrzymywanych od nieznanych nadawców. Na tego typu elementy należy jednak uważać we wszystkich wiadomościach. Dlatego, jeśli kontaktuje się z Tobą np. bank, dokładnie sprawdź, z jakiego adresu przyszła wiadomość.

Hakerzy często stosują adresy różniące się zaledwie jednym znakiem od tych oficjalnych, a wysyłane przez nich e-maile czy SMS-y mogą do złudzenia przypominać te pochodzące od prawdziwych instytucji. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości warto skontaktować się bezpośrednio z daną instytucją i upewnić się, czy rzeczywiście wysłała ona do nas wiadomość.

Można też chronić się przed wyłudzeniami kredytów lub pożyczek na swoje nazwisko. Wystarczy aktywować Alerty BIK, aby otrzymywać powiadomienia za każdym razem, gdy do banku lub firmy pożyczkowej wpłynie wniosek o udzielenie finansowania wykorzystujący Twoje dane. Dzięki temu możesz od razu zareagować, zgłaszając próbę wyłudzenia! Pamiętajmy więc – nasze dane są cennym towarem dla przestępców. Dbajmy o ich bezpieczeństwo i bądźmy świadomi ryzyka związanego z korzystaniem z internetu!

Opracowano na zlecenie Biura Informacji Kredytowej SA